materiał
Pradzieje Kotliny Sandomierskiej
Dodano do zbioru:
Lodowiec, Wisła i Dunajec — osadnictwo od paleolitu po wpływy rzymskie na terenie gminy.
Kotlinę Sandomierską ukształtowało ustąpienie lodowca i ocieplenie klimatu po IX tysiącleciu p.n.e. Wzdłuż Wisły i Dunajca — naturalnych dróg migracji — zakładano obozowiska na niskich terasach rzecznych (dostęp do wody i zwierzyny). Na ziemie polskie napływały kolejne grupy łowców: m.in. tarnowska (z zachodu) i kultury świderskiej (schyłek paleolitu).
Z początkiem neolitu koczownicze plemiona wchłonięto osiadłe grupy rolniczo-hodowlane przybyłe z basenu Dunaju — w archeologii mówi się o „rewolucji neolitycznej”. W epoce brązu rozwinęła się kultura łużycka (gospodarka rolna, hodowla, ceramika); w IV–I w. p.n.e. osiedlali się Celtowie (dymarki); w I–IV w. n.e. — kontakty rzymskie (szlak bursztynowy, monety).
Teren współczesnej gminy Gręboszów leży przy styku tych szlaków. W 1897 roku we wsi odkryto cztery denary rzymskie — ślad handlu bursztynem i towarami południa (szczegóły w eksponacie Denary rzymskie).
W VI wieku przybyli Słowianie; w średniowieczu działało państwo Wiślan (podporządkowane Morawom, potem Czechom, od 990 w Polsce Mieszka I). Pierwsza pisana wzmianka o Gręboszowie pochodzi z 1287 roku (własność rodu Nieczuja) — most do karty Wieś staropolska w 1579.
Pełniejszy opis na stronie gminy: greboszow.pl
